ΛΟΓΟΣ

   Πρωταρχικό στοιχείο των «Γιορτών Λόγου και Τέχνης» οι εκδηλώσεις λόγου, θα παρακολουθούν και θα ανταποκρίνονται για χρόνια στην ανήσυχη, από παράδοση πνευματικότητα των κατοίκων του νησιού της Λευκάδας. Τα μεγάλα φιλολογικά αφιερώματα στην τοπική ποιητική παράδοση και λογιοσύνη συνυφασμένη με την αντίστοιχη Επτανησιακή  θα δημιουργούν τη συγκίνηση της επικοινωνίας με τις κορυφαίες στιγμές της τοπικής και της εθνικής διανόησης και ιστορίας σε ένα κατεξοχήν λαϊκό κοινό, για το οποίο θα γράψει επίσημος επώνυμος προσκεκλημένος των Γιορτών, αρχές της δεκαετίας του 60  « Δεν έχω δει περισσότερο θρησκευόμενο ακροατήριο στην τέχνη του λόγου από τους απλούς εκείνους ανθρώπους, που γριούλες πολλών ετών, Λευκαδίτισσες και γερόντοι όρθιοι και όρθιες στεκόντουσαν στην πλατεία της Λευκάδας και άκουαν τους ομιλητές, ομιλούντας μάλιστα και κάποτε ¨περιτέχνως¨… ».  Θεματικές ομιλίες που παρεμβάλλονται ανάμεσα σε άλλα μουσικά και καλλιτεχνικά ¨γεγονότα¨ και διασπείρονται και σε περιοχές της αγροτικής ενδοχώρας (Καρυά, Σφακιώτες) θα τροφοδοτούν και θα τροφοδοτούνται παράλληλα  από την ποιότητα της πνευματικότητας της εποχής και των ανθρώπων, τη συναισθηματική τους συμμετοχή, εκεί στην Κεντρική Πλατεία της Λευκάδας, που θ’ ακουστεί για πολλά χρόνια ο γλαφυρός φιλολογικός και επιστημονικός λόγος αξιόλογων και γνωστών πανελλήνια πνευματικών ανθρώπων και δημιουργών : Νικηφόρος Βρεττάκος, Στρατής Μυριβήλης, Λιλή Ιακωβίδου, Ανδρέας Καραντώνης, Σίμων Καρράς, Μπάμπης Κλάρας, Κώστας Κουλουφάκος, Θεόδωρος Ξύδης, Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος, Σπύρος Πλασκοβίτης, Λίνος  Πολίτης, Διονύσιος Ρώμας, Βασίλης Ρώτας, Τατιάνα Σταύρου, Δώρα Στράτου, Πόπη Ζώρα, Νικόλαος Τωμαδάκης, Μιχήλης Μαρασλής, Δημήτριος Λουκάτος, Αιμίλιος Χουρμούζιος. Και των τοπικών εκπροσώπων  αργότερα Αριστόξενος Σκιαδάς, Νίκος Σβορώνος, Νάνος Βαλαωρίτης, Γιώργος Βαλέτας, Αλίκη Γιωτοπούλου-Μαραγκοπούλου, Aννα Σικελιανού, Μαρίνα Λαμπράκη Πλάκα, οι αγωνιστές Μανώλης Γλέζος, Λάκης Σάντας και πολλοί άλλοι της πνευματικής ζωής του νησιού ο αληθινός και άμεσος λόγος : του Γεράσιμου Γρηγόρη, του Πάνου Ροντογιάννη, του Πανταζή Κοντομίχη, του Δήμου Μαλακάση.

   Τα χρόνια της δικτατορίας αλλάζουν το σκηνικό. Ο λόγος υποχωρεί, σχεδόν εξοβελίζεται, οι πνευματικοί άνθρωποι σιωπηλοί αποσύρονται σε περισυλλογή. Μόνο μετά το 1970 και ως το 1973 σημειώνεται μια ανάθερμανση με τα δυο αφιερώματα της «Εταιρείας Λευκαδικών Μελετών» στον Aγγελο Σικελιανό (1971) και στο Γουλιέλμο Δαίρπφελδ (1973).

   Με την αποκατάσταση της Δημοκρατίας ( από το 1975), ο λόγος αποκτάει ξανά υπόσταση στη διοργάνωση των Γιορτών με θεματικά αφιερώματα στους μεγάλους μας ποιητές και στη Δημοτική μας ποίηση. Ταυτόχρονα επιχειρείται θεματική ανανέωση με την ανάπτυξη ζητημάτων σύγχρονου προβληματισμού από ειδικούς επιστήμονες και από το 1983 καθιερώνεται το «στρογγυλό τραπέζι», όπου το κοινό έχει την ευκαιρία να συνομιλήσει με τους εισηγητές.

   Από τα μισά , ωστόσο, της δεκαετίας του 80 και ενώ υπάρχει από χρόνια μια υποβόσκουσα κρίση των γιορτών, ο λόγος προπάντων φαίνεται να ατονεί, τα ακροατήρια φτωχαίνουν. Οι εκδηλώσεις λόγου  συνεδριακού χαρακτήρα πια και αποκομμένοι από τις άλλες καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, πραγματοποιούνται σε περιορισμένους χώρους (Ξενία, Αίθουσα Πολιτιστικού Κέντρου), παρόλο που διατηρούν μιαν ενδιαφέρουσα για το πλατύ κοινό θεματική.

   Από το 1996 τη διοργάνωση εκδηλώσεων λόγου αναθέτει το Πνευματικό Κέντρο στην «Εταιρεία Λευκαδικών Μελετών». Τα θέματα καταρχήν τοπικού ενδιαφέροντος καλύπτουν πτυχές της τοπικής πολιτισμικής παράδοσης και του Επτανησιακού χώρου. Το 2002 και έως το 2004 οργανώνονται «Τρίπτυχα λόγου» με συνδυασμό φιλολογικών, ιστορικών, καλλιτεχνικών, επιστημονικών ζητημάτων. Στην αίθουσα του Πολιτιστικού Κέντρου, απευθύνονται σε ένα ασκημένο κοινό, ενώ ο λόγος-λαϊκή παιδεία δεν φαίνεται να είναι εύκολο να αναστηθεί. Το αφιέρωμα του 2005 στα «Πενήντα χρόνια των Γιορτών Λόγου και Τέχνης» και ο προβληματισμός που αναπτύσσεται θα έχει κι αυτό το ζήτημα να αντιμετωπίσει : πως θα αναπτύξει την παιδευτική – με το γενικότερη σημασία του όρου- λειτουργία του «λόγου» ως θεσμού πνευματικής αναβάθμισης τόσο των ντόπιων κατοίκων όσο και των ξένων επισκεπτών.